سعدی بلوچـــستان مولانا عبدالله روانبد
مولانا عبدالله روانبد درهیجدهم شعبان سال 1345 ه ق(حدودا 1302ه ش) در روستای باهوکلات چابهار بدنیا آمد.پدر آن بزرگوار شخصی عالم و پرهیزگار به نام مولوی یحیی بود خانواده وی از باهوکلات به راسک وسپس به پیشین نقل مکان نموده و در آنجا ساکن شدند.روانبد قرآن را نزد مادر وکتب فارسی و مقدماتی را نزد پدر آموخت و برای ادامه تحصیل علوم حوزوی به مدارس دارالمهدی و مظهرالعلوم کراچی بزرگترین ومعتبر ترین مرکز علمی پاکستان رفت واز محضر اساتید برجسته زمان بهره جست.درعلوم فقه،تفسیر،حدیث،قضا،لغتسرآمد همدوره های خود بود.در سال 1372ه ق.فارغ التحصیل و به موطن خود بازگشته و به تدریس و قضاوت مشغول گردید.مولانا علاوه بر شخصیت علمی و دینی اش در عرصه شعر و ادب نیز یگانه دوران بود.با توجه به تسلط وی بر علم عروض و قافیه و صنایع ادبی یکی از تواناترین شعرای تاریخ بلوچستان به شمار می آید که به زبان های بلوچی،فارسی،عربی،اردو شعر می سروده و نزد اهل ادب بعنوان سعدی بلوچستان لقب گرفته است.
بیشتراشعار ایشان در قالب قصیده،مثنوی،غزل بوده و مضامین شعریش متاثر از قرآن وحدیث و در مدح رسول و اهل بیت،داستانهای قرآنی،مسائل اجتماعی وصف طبیعت و پندواندرز می باشد.اشعارش در مراسم عروسی توسط نقالان،خوانندگان و شعرا برای مردم خوانده می شود و بعضی از ابیات وی بصورت ضرب المثل بینمردم رایج شده است.یکی از آثار ارزنده مولانا دیوان اشعار بلوچی است که توسط جمعی از اهل نظر در حال تدوین و آماده چاپ می شود.از دیگر آثار وی است:1- ترازوی قلم2-قطعات الذهب فی قواعد مذهب3-عروج الفرائض4-تجرید التجوید5-النهر الفائض6-نثر الفرائدفی شرح القوائد7-قطوف دانیه فی انواع ثمانیه8-النهر الصافی فی العروض و القوافی9-مجموعه فتاوی10-مجموعه غزلیات و قصاید فارسی و عربی که بیشتر آثار وی هنوز به چاپ نرسیده است.مولانا در سال1408هق(1367ش) هنگام مراجعت از سفر حج در اثر سانحه رانندگی دار فانی را وداع گفت و مقبره وی در کشور قطر می باشد.
وشین وطن مئی مـــکران
وشین وطن مئی مکران
دائم بباتئی کامران
آبادء سبزء میزران
هر وهد تئی نام گران
تئی بوجو مسکء بیت زران
تئی دلجمین گتء و گران
سیه بندء سبزین تیهران
گب جننت گون جمبران
تئی سرشمء درنکء دران
درء صیادی سنکران
تئی کلکء تئی آپسران
سبزین کونک گون زامران
وشبو ترا نت ازش زاپران
کولک گون شیر کمبین تران
کوردب گون دازء کیلران
تئی کوجکء تئی کهجران
دانیچک گون شمشء کلبران
اشکان مشیرء بمبران
زرد پل گون زردین کمبران
کرنجین بج انت چو تبران
دولک گون زهمء اسپران
سولین کهیر گون شنکران
جکرء کلیرء کونران
شیرین ترانت از شکران
کیلک جو نیلین حیبران
گواش جو کیابین کور سران
ول گون شکر تامین بران
برما ماشء گون باجران
جدینتء ساننت لاگران
کورم گون بکء باهران
کرباس گون سپاهین سهران
